حسن حسن زاده آملى

45

گنجينه گوهر روان (فارسى)

عمل غير صالح است ؛ و تقدير كلمه ذو كه إنه ذو عمل غير صالح ، وهم است . و قرائت عمل به صورت فعل ، و نصب غير ، مرجوح است زيرا قرائت مشهور كه از هر حيث بهترين قراءات است قرائت حفص و ابو بكر بن عياش از عاصم است . امين الاسلام طبرسى در اوّل سوره تحريم تفسير مجمع البيان فرموده است كه قرائت حفص از عاصم ، قرائت امام امير المؤمنين على عليه السّلام است مگر در ده كلمه . و آن جناب - اعنى طبرسى - ، و جناب علامه حلّى در تذكرة الفقهاء فرموده‌اند كه آن ده كلمه را ابو بكر ابن عيّاش در قرآن آورده است كه روايت ابو بكر از عاصم كاملا همان قرائت امام امير المؤمنين على عليه السّلام است . مرحوم طبرسى در قرائت « عرف بعضه . . . » اول سوره تحريم گويد : « قرأ الكسائى وحده عرف بالتخفيف ، و الباقون عرّف بالتشديد ، و اختار التخفيف ابو بكر ابن عياش و هو من الحروف العشر التي قال : إنى ادخلتها في قراءة عاصم من قراءة على بن ابى طالب عليه السّلام حتى استخلصت قراءته يعنى قراءة على . . . » . غرض اين كه به قرائت هردو إِنَّهُ عَمَلٌ غَيْرُ صالِحٍ به فتح ميم و تنوين لام و رفع غير است . پس بدان كه جنّت و نار در ارواح انسانى مستكن‌اند ، بلكه در اطلاق كلمه در كه مشعر به ظرفيت است خيلى دقّت بايد . 23 . جَزاءً وِفاقاً « 1 » ، مىفرمايد جزاء موافق أعمال و عقايد است . وفاق مصدر دوم باب مفاعله از وفق است ، و مفاعله بين دو چيز است - يعنى عمل را با جزاء و جزاء را با عمل موافقت است . ملّاى رومى در اين امر مبرم و حكم حكيم محكم در دفتر سوم مثنوى چه نيكو گفته است : مرگ هريك اى پسر همرنگ اوست * آينه صافى يقين هم رنگ روست

--> ( 1 ) . سورهء نبأ ، آيهء 26 .